26-06-2020

Eenbaksimkeren en een moerwisseling

Het imkeren met slechts één broedkamer heeft weinig invloed op de honingoogst, de dracht en de locatie is meer bepalend. In het voorjaar zijn er al twee volle honingkamers geoogst en op dit moment zorgt de lindedracht voor het vullen van nog drie honingkamers. 

Ondertussen blijkt er wel een wissel van de moer te hebben plaats gevonden. Beter kan het niet, het zijn namelijk in de regel zeer goed verzorgde grote moeren. Over twee weken kunnen we zien hoe ver ze het geschopt hebben. De vijfde honingkamer heb ik toch niet geplaatst want de bezetting van de vierde hk maakte dit niet echt noodzakelijk.  Die honingkamers zijn er ook gewoon om ruimte te verschaffen aan het volk zodat overbevolking - de bron voor zwermdrift - achterwege blijft. 

Ben Som de Cerff, hobby-imker en docent bijenteelt

Reacties

  • Frans Bruininx

    26-06-2020 om 14:51

    Hallo Ben, ik ben hartstikke blij met je blogs, leer hier veel van. Heb een vraagje wanneer zet je een kielerkastje om naar een 3 of 6-ramer (eventueel met sluitblokken) spaarkast formaat, en hoe doe je dit? Ik heb namelijk jonge koninginnen met jongebijen in het Kielerkastje zitten en de koninginnen zijn aan de leg.
    Grtn Frans

  • Ben de blogger

    26-06-2020 om 16:04

    Frans, het is vergelijkbaar met apidea's. Je kunt in een 3-ramer een broedaflegger maken met 1 raam uitlopend broed en een voerraam beide met opzittende bijen. Dit laat je een halve dag afvliegen. Daarna bind je de kielerraampjes met broed en bijen vast aan een toplat of je schroeft ze vast. Dit raampje hang je tussen het voerraam en het raam met uitlopend broed. Vier weken later kun je de 3 ramen overhangen naar een zesramer en nig 1 x versterken met een raam uitlopend broed uit een ander volk. De 6 ramer kun je straks prima inwinteren.

  • GerdP

    26-06-2020 om 16:51

    Hallo Ben. Leuk te zien hoe je dit zo doet. Ben dit jaar ook overgestapt op 1-baks broedruimte. Heb 10 volken op 1 BK gezet waarvan er 2 nog een honingkamer eronder hebben gekregen. Die hk’s zijn beide het hele seizoen broedloos gebleven. Ter vergelijking nog 2 volken op dubbele BK gehouden. Mijn indruk is dat 1BK volken gelijk presteren aan 2 BK volken. Het is alleen minder werk, en je moet zorgen voor ruimte in de kast en niet denken dat je aan 1hk wel genoeg hebt. Dat heb jij ook duidelijk laten zien. Dank!

  • GerdP

    26-06-2020 om 18:41

    Hallo Ben. Leuk te zien hoe je dit zo doet. Ben dit jaar ook overgestapt op 1-baks broedruimte. Heb 10 volken op 1 BK gezet waarvan er 2 nog een honingkamer eronder hebben gekregen. Die hk’s zijn beide het hele seizoen broedloos gebleven. Ter vergelijking nog 2 volken op dubbele BK gehouden. Mijn indruk is dat 1BK volken gelijk presteren aan 2 BK volken. Het is alleen minder werk, en je moet zorgen voor ruimte in de kast en niet denken dat je aan 1hk wel genoeg hebt. Dat heb jij ook duidelijk laten zien. Dank!

  • Christel

    26-06-2020 om 21:34

    Ik heb een kast op 1BK staan en 2 HK's. ik heb net geslingerd en de 2 HK's weer teruggeplaatst. Ik ben niet uit op honingmaximalisatie en wil de kast zoveel mogelijk op eigen honing inwinteren. Hoe moet ik dat nu voor elkaar krijgen? Want ze gaan vast die 2 HK's vullen. Die kan ik natuurlijk slingeren en via een voerbak weer terugvoeren, maar dat lijkt me wat omslachtig. Is er een andere oplossing?!

  • jan Roozenburg

    26-06-2020 om 22:15

    hallo Ben ik heb 3 volken carnicas elke kast 2 broedbakken dan moer rooster en daar boven op 2 broedbakken voor honing opslag ik kijk alleen in de bovenste honing bak of ze nog genoeg ruimte hebben nu zijn ze van een kast toch gaan zwermen ik wil volgend jaar naar een broedbak is dan ruimte geven met meer honging bakken genoeg of moet ik uit de broedbak afentoe broedramen uitnemen om zwermen te voor komen en volk niet te groot laten worden ik wil niet de kasten kontroleren op moer doppen kan dat

  • Caroline Mulder

    27-06-2020 om 06:07

    Ik ben geïnteresseerd in het antwoord op Jan Roozenburg. Waarom zien wij niet alle antwoorden? Of wordt er niet op iedereen geantwoord?

  • Ben de blogger

    27-06-2020 om 10:38

    Caroline,
    Alle antwoorden zijn zichtbaar. Soms antwoord ik direct onder de vraagstelling, soms in de vorm van een blogreactie. Maar alles is openbaar en transparant. Soms moet je even geduld hebben ;-). Groet, Ben

  • Ben de Blogger

    27-06-2020 om 11:11

    Christel, je haalt gewoon medio augustus het moerrooster weg en laat een honingkamer die volledig is gevuld met verzegelde honing staan. De andere hk met minder gevulde ramen kun je afnemen en slingeren. Daarmee is je inwintering klaar. Volgend voorjaar plaats je de honingkamer die nog deels gevuld is, tijdelijk onder. Dan hebben ze nog reservevoer in april. Zodra de voorjaarsdracht goed begint, plaats je deze bak weer boven het rooster. Er zit toch echte honing in. Groet, Ben

  • Ben de Blogger

    27-06-2020 om 11:18

    Jan, aan zwermdrift liggen in hoofdzaak twee oorzaken ten grondslag, namelijk ruimtegebrek en de genen. De eerste is goed geregeld bij jou maar aan de genen kun je niet heel veel doen. Misschien kun je nog iets aan de keuze van de lijn/stam veranderen. De genen kunnen ook bij zustermoeren nog verschillen. Bijenhouden betekent altijd vinger aan de pols houden in mei en.begin juni. Groet Ben

  • Jannes

    27-06-2020 om 16:44

    Omdat ik in een van kasten op een gegeven moment alleen nog maar darrenbroed zag zowel gesloten als open ging ik er van uit dat de koningin dood was en dat de werkster eitjes legden. Ik heb begin deze week een bevruchte f1 koningin in laten lopen in de hoop dat deze weer zou leggen. Vanmiddag gekeken en nog geen broed gezien behalve darrenbroed.zag de nieuwe koningin overigens ook niet maar mogelijk heb ik die over het hoofd gezien. Wat is wijs om te doen

  • Ben de blogger

    27-06-2020 om 16:55

    Jannes, het beste is om een goede diagnose te stellen. De eitjes van eileggende werksters zijn namelijk makkelijk te herkennen. 1. Meestal tref je meerdere eitjes per cel aan en 2. De eitjes zitten vaak tegen de zijwand aan.
    De enige remedie is een eind maken aan het leggen van de eitjes door wekelijks een raam open broed in te hangen. Dat remt de ontwikkeling van de eileiders van werksters. Na 3 weken en 3 ramen open broed inhangen kun je proberen een moer in te voeren. Maar het blijft een risico. Groet, Ben

  • Staf

    27-06-2020 om 17:43

    Ben, Uit het filmpje leid ik af dat je naargelang een honingkamer rijkelijk gevuld is, de nieuwe kamer bovenop de eerste komt te staan. Ik had nochtans begrepen dat men de nieuwe HK best onder de eerste HK steekt zodat deze sneller verzegeld geraakt omdat bijen de neiging hebben om alles hoog te stapelen of doet dit er helemaal niet toe?

  • Isabelle

    28-06-2020 om 07:35

    Jan, door u geïnspireerd ben ik ook met eenbaksimkeren gestart in een 10-raams spaarkast ( bij gebrek aan ander als 3e jaars imker). Geen zwerm gehad, zelden speeldopjes, sinds kort bijna geen darrebroed meer en alle 10 de ramen belegd. De buitenste wel rommelig, broed, stuifmeel en soms honing door elkaar. Sinds vorig jaar heeft dit volk een F0 carnica moer.
    2Hk staan er ondertussen op maar hun productie is zeer laag. Eerste HK is nog maar 1/3 verzegeld maar wel al heel zwaar. 2e bak nog volledig gevulg en niet verzegeld. Ik heb dit jaar nog niets geoogst.
    Is er een rede voor deze lage productie en rommelig brooednest?

  • Isabelle

    28-06-2020 om 07:53

    Sorry Ben, raar maar waar autocorrect heeft van je naam Jan gemaakt.

  • Ben de blogger

    28-06-2020 om 09:39

    Isabelle, ik wilde al een leuke aanhef gebruiken maar de spellingcorrector zit mij ook vaak dwars. Ik denk dat je met twee gevulde honingkamers best tevreden kan zijn. Een F0 moer is vaak minder productief dan een F1. Het drachtgebied speelt ook nog een belangrijke rol. Voor het oogsten van honing hoeft ze niet verzegeld te zijn. De stootproef toont aan welke raten oogstbaar zijn.
    Groet, Ben

  • Ben de blogger

    28-06-2020 om 09:44

    Staf, je kunt rustig bakken door stapelen naar boven. Mits je volk sterk genoeg is en de dracht aanhoudt, verzegelen. Niet verzegelde honing is trouwens ook goed. Wel testen vua de stootproef. Groet, Ben

  • PimS

    28-06-2020 om 14:59

    Hallo Ben.
    Ik heb 7 volken waarvan 5 het heel goed doen. 2 doen het minder. Is ook te zien aan het aantal bijen op de vliegplank. Inspectie leert dat in de twee volken alleen uitlopend broed zit en hier en daar nog wat larven. Maar in ieder geval geen mooie plakkaten broed zoals in de andere 5. Alle 7 hebben veel honing ( 1 a 2 HK vol) na de linde dracht wil ik alle HK slingeren. Ik wil terug naar 5 kasten. Hoe kan ik het beste die 2 matige volken opruimen? Ik twijfel of er nog wel een moer in zit. Ik maak geen afleggers en laat de bijen zwermen. Nochtans heb ik van de 7 volken geen enkele zwerm gehad.
    1. Twee volken elders in de tuin zetten en laten afvliegen of
    2. Volken verenigen, maar dan zit ik met 2 volken op 4 broedkamers boven op elkaar. Hoe krijg ik voor het inwinteren die twee volken dan weer op 2 BK? Want er zit veel honing in alle BK en uitlopend broed

  • Christel

    28-06-2020 om 18:22

    Ben dank voor je antwoord.
    Maar wat is het idee om de HK in t voorjaar voor een paar weekjes onder te plaatsen en daarna weer bovenop?!

    En ik dacht dat je liever wilt dat al die honing zoveel mogelijk in de broedkamer wordt opgeslagen, zodat t lekker dicht compact is (spekraat) dat zou beter zijn voor de warmtehuishouding of zoiets?! Of dat de overgang van BK naar HK ook niet prettig is?! ( t kan zijn dat ik t niet goed heb begrepen)

  • Ben de blogger

    29-06-2020 om 10:32

    Pim, ik zou de 2 minste volken waarbij jij ook twijfelt over de aanwezigheid van een moer eerst verenigen. Een deel van de bijen vliegt dan al af. Een maand later begin augustus kun je kijken of er inmiddels weer broed inzit. Zo ja verdelen over andere kasten met bijen en al. Resterende lege ramen of ramen met honing afslaan en slingeren. Hou de verenigde kasten dus wel tussen de anderen. Groet,
    Ben

  • Ben de blogger

    29-06-2020 om 11:08

    Christel, de bedoeling van het naar onderen verplaatsen van de honingkamer is om de bijen weer een nieuwe start te geven bij het begin van de voorjaarsdracht. Daarnaast kun je dan de broedkamer goed controleren. Zou de hk met nog verzegelde honing laten staan, dan wordt een beetje daarvan gebruikt voor het broednest en zullen de bijen de nieuwe honing niet verder naar boven brengen omdat de verzegelde honing boven het briednest een barriere vormt. Het broednest wordt dan steeds kleiner en zit opgesloten in de honingkoepel. Dit leidt tot versnelde zwermdrift en weinig honingopbrengst.
    Je moet ze dus lege uitgebouwde hkramen aanbieden boven het broednest met eronder het moerrooster. Zo blijft het volk zich doorontwikkelen. Groet Ben

  • Lippe

    29-06-2020 om 12:13

    Hey Ben, tot nu toe zijn mijn ervaringen met eenbaks-imkeren goed.
    De enige nadelen die ik ervaar is dat de bijen de broedbak volledig voor stuifmeel en broed gebruiken. Geen kantramen met voer meer. Dat wordt opletten als ik de zomerhoning ga oogsten. De voerbak moet er dan direct op als er geen dracht meer is.
    Een ander nadeel is dat de bijen stuifmeel wat meer opslaan in de eerste HK die op het rooster staat. Dat zou ik beter kunnen oplossen door reeds (deels) gevulde HK-ramen direct boven het broednest te plaatsen.
    Een voordeel is dat de bijen sneller bouwen in de HK. Ik merk dat de eenbaksvolken sneller raathoning maken dan de volken op dubbele bakken. En uiteraard de indirecte niet direct zichtbare voordelen zoals de warmtehuishouding etc.

  • Ben de blogger

    29-06-2020 om 13:00

    Lippe, eens met je bevindingen. Ik zet de 1e HK met deels voorjaarshoning en stuifmeel na het slingeren weer bovenop terug. Na de zomeroogst zou je de hk-ramen met stuifmeel juist onder kunnen plaatsen. Mooie voorraad voor de nazomer voor de gezonde opbouw van winterbijen. Evt in oktober wegnemen maar kan ook in voorjaar. Inderdaad goed voeren na afname van alle hk's net als bij het dadantimkeren. Groet, Ben

  • Tomer

    04-07-2020 om 01:58

    Dag Ben,
    Kan jij de schudproef met poedersuiker aanbevelen om de varroapopulatie per volk in te schatten? Uit een praktijkproef van honeybeevalley blijkt deze 95% betrouwbaar te zijn. De bijen overleven het en kunnen nadien terug in het volk gezet worden. Ik vind het zonde om per volk een bijenmonster van 300 bijen met zeepwater te moeten doden.
    Als uit de schudproef blijkt dat in bepaalde volken weinig mijten zitten, kan ik daar misschien de zomerbehandeling overslaan. Ik doe meestal een totale broedafname van alle volken, gevolgd door een oxaalzuurbehandeling. Heel doeltreffend, maar veel werk en veel extra kasten nodig :)

    Ha Tomer, ik ben ook geen voorstander van een totale broedafname, want het is volslagen tegennatuurlijk. Je maakt hiermee tevens een goede beoordeling van de kwaliteit van de volken op het punt van broedhygiëne onmogelijk. De poedersuikermethode is voor niet-wetenschappelijk gebruik best een redelijke methode. Goed genoeg in ieder geval.
    Mijn besmettingsmetingen doe ik het liefst eind augustusbegin september. Bij tegenvallende resultaten kan ik dan nog net 2 x behandelen met Thymovar of ApiLifevar. Dat duurt namelijk maar 8 dagen. Alles wat rond of onder de 10% besmetting zit, komt bij mij altijd goed de winter door. Zelfs volken met 16 en 18% kwamen er ook goed door.
    Maar veiligheidshalve kun je eind augustus 10% aanhouden als drempelwaarde.
    Mocht je in juli al willen meten dan moet je niet hoger dan ongeveer 5% scoren. Neem vooral bijen uit de honingkamer of op de ramen buiten het broednest. Deze zijn representatief. Groet, Ben

  • Tomer

    04-07-2020 om 15:48

    Tegennatuurlijk...ja, zoals vele dingen bij het imkeren. Eigenlijk is het ongeveer hetzelfde als een vlieger maken. Behalve dat je bij een vlieger de oude kast met broed verplaatst en de koningin in een andere kast zet. Bij de broedafname laat je de koningin zitten en verplaats je het broed. Ik laat ze niet afvliegen, maar breng de kasten met broed naar een andere stand.
    Het heeft ook zo zijn voordelen: volledige nieuwe schone raat in de hoofdvolken, zo goed als geen mijten meer en wat extra volken voor het volgende jaar.
    Al blijft het oppassen. Vorig jaar had ik bij enkele volken in september terug veel mijten door herbesmettingen uit de buurt. Gelukkig nog op tijd kunnen ingrijpen.

    Tomer, je hebt gelijk vele handelingen in het volk zijn tegennatuurlijk. Persoonlijk probeer ik die te minimaliseren en het volk in zijn natuurlijke gedrag te ondersteunen.
    Het maken van de vlieger is toch wezenlijk anders dan de totale broedafname. De vlieger wordt gemaakt in mei als oplossing voor de opkomende zwermdrift. Alle huisbijen blijven achter op het broed in de afvlieger. De broedafname als wijze van varroabestrijding vindt plaats in juli/augustus. De broedschuur bevat niet meer bijen dan noodzakelijk is om het broed net voldoende warm te houden.
    Ik hoop echt dat je het idee van de selectieve mijtenbehandeling o.b.v. de gevonden mijtenbesmetting gaat uitvoeren. Het geeft je goed zicht op de meer resistente of tolerante volken. Ik ben benieuwd naar de besmettingen die je gaat vinden. Groet, Ben

  • Tomer

    05-07-2020 om 22:41

    Ik zal een pak poedersuiker halen, want er zullen wel tenminste enkele volken zijn die ik dan zo kan laten. Maar als ik het filmpje van de werkwijze bekijk vind ik het toch redelijk wreed voor de bijen. Ze leven nadien nog, maar ik kan mij moeilijk voorstellen dat ze geen schade oplopen door dat hardhandig geschud... Of valt het wel mee?

    Tomer, met uitzondering van demonstraties op vervolgcursussen heb ik er zelf geen echte ervaring mee. Ik geef zelf de voorkeur aan het invriezen van bijenmonsters, zodat ik die in de avond rustig kan onderzoeken. Het kost weliswaar 200 bijen per volk, maar daartegenover staat dat ik ze meestal niet meer hoef te verstoren met varroabestrijdingsmiddelen. Het monster bevat ongeveer 1% van de bijen en dagelijks gaat zo'n 3% natuurlijk dood vanwege uitputting en ouderdom. Groet, Ben

  • Peter

    15-07-2020 om 13:03

    Ben, ik zie dat je koningen rooster niet het hele oppervlakte bedekt.
    kan de koningin niet door de kiertjes naast het rooster naar boven?

    Peter, bij deze kast niet, maar je hebt gelijk, deze spaarkastroosters passen vaak slecht. Gelukkig zitten mijn meeste volken op dadant. Groet, Ben

Uw reactie

Vink onderstaand controlevakje aan tegen spamrobots

Blijf op de hoogte

Wilt u automatisch een e-mail ontvangen zodra Ben Som de Cerff een nieuw blogbericht heeft geplaatst?
Meldt u zich dan hier aan.